Waar moet je op letten als je een XJ900 wilt gaan kopen?

In onderstaand verhaal proberen we, als XJ900 Club Nederland, mensen die hun oog op een XJ900 hebben laten vallen, te vertellen waar ze zoal op moeten letten. De sterke kanten van de XJ900 komen uiteraard aan bod maar ook de iets minder sterke kanten.

Algemeen

Als je een tweedehandse motorfiets wilt kopen van meer dan 10 jaar oud, en in het geval van een XJ900 F of N zijn ze dat dus allemaal, dan moet je in feite overal op letten. Het kan niet zo zijn dat ik hier vermeldt dat je op bepaalde zaken moet letten en dat je dat dan netjes doet. Vervolgens voel je niet de behoefte om op andere dingen te letten omdat ze niet op deze website staan vermeld. En dat het dan automatisch een probleemloze motorfiets zal zijn. Deze garantie kunnen we via deze website natuurlijk niet geven.
Als je echt een bepaalde motorfiets wilt kopen maar je bent niet zeker van je eigen technisch inzicht, neem dan iemand mee die dat wel heeft. Ook zijn mensen van bepaalde organisaties die zogenaamde aankoopkeuringen doen. Je zou ook kunnen overwegen een dergelijk persoon in te schakelen.

De "normale" zaken waar je op moet letten bij iedere tweedehands motor.

Per onderwerp wil ik hier eerst wat zaken bespreken die in principe voor vele motoren gelden en dus niet specifiek voor de XJ900. Hieronder vallen ook voorvork keerringen, kuipschade, bedrading, oliesporen (een normaal XJ900 blok hoort kurkdroog te zijn).

Onderhoud

Probeer te achterhalen hoe het onderhoud is geweest van de motor die je op het oog hebt. Door de enthousiaste, maar met niet al te veel kennis behepte, hobbyist? Door een goede kennis? Door de dealer? Enfin, je begrijpt het idee.

Banden

Hoe is de staat van de banden? Zijn ze pas nieuw of voor 90 % versleten. En zit er wel de goede maat op? Ik heb zelf één keer meegemaakt dat er een verkeerde maat voorband om de XJ900 zat die ik voor mijn vrouw kocht. En dat gaf een zeer vreemd stuurgedrag. De motor viel door de te grote voorband zeer onvoorspelbaar de bocht in. En als je dan in die bocht lag, dan kwam je er nooit uit op de manier die ik in gedachte had. Het is daarom ook goed altijd een proefrit te maken.
Persoonlijk vind ik het eigenlijk een voordeel als de banden die erop zitten versleten zijn. Je kunt daar dan rekening mee houden met de prijsbepaling (afdingen!) en als de koop door gaat kun je er vervolgens zelf voor zorgen dat jouw favoriete merk en type banden erop komen. Als de vorige eigenaar er net een merk en type op heeft gezet, waar jij slecht mee kan leven zit je er toch duizenden kilometers aan vast. Ik neem hierbij aan dat je, om financiële redenen, geen zo goed als nieuwe banden vervangt.
Overigens laten slechte banden een ander trekje van de XJ900 zien; het frame is niet zo stijf als een nieuwe racemachine. Langsrichels zijn duidelijk voelbaar (het hoeft dan niet meteen een defect balhoofdlager te zijn).

Remmen

Een nare eigenschap van remschijven is dat ze slijten. In principe zijn het dan dus eigenlijk vervangingsonderdelen. Dat vergeten we wel eens omdat ze zo lang mee gaan.
Ook wil het wel eens voorkomen dat remschijven krom zijn. Met veel trillen in het stuur als gevolg. Vervangen is dan ook de enige optie.
Maar het vervangen van remschijven is wel een zeer prijzige kwestie.
Het loont daarom de moeite hier extra aandacht aan te besteden voor de aankoop. Even zorgen dat je weet hoe dik de schijven dienen te zijn en dat dan controleren.

Bedrading

Bij motoren van een zekere leeftijd en met name als een dergelijke motor meerdere eigenaren heeft gehad, wil het wel eens voorkomen dat er driftig gehobbyd is met de bedrading. Eén eigenaar heeft één of ander stukje bedrading toegevoegd i.v.m met één of ander exotische accessoire. En de volgende eigenaar raakt bij een storing hier zo van in de war dat er weer wat nieuwe bedrading aan wordt toegevoegd. En dan blijkt later dat er bepaalde zaken niet meer zo goed werken als ze zouden moeten doen. Enfin, je begrijpt het idee.

Roest.

Tja, de XJ begint natuurlijk wel een beetje op leeftijd te raken. En dan kan het roestduiveltje hier en daar een probleempje worden. Bij de XJ is het frame soms wat roestig. Dit kan niet direct enorm veel kwaad maar op termijn natuurlijk wel. Maar roest is typisch een punt waar onderhoud en gebruik een groot verschil kunnen uitmaken. Er bestaan genoeg XJ's van 1985 of eerder die er qua roest veel beter uit zien dan een exemplaar van 1992. Gewoon even opletten dus.
Op de foto zie je een framebuis van een XJ waar het roestduiveltje flink heeft huisgehouden. Het schijnt echter dat in dit geval een oude schade hier ook de oorzaak van is geweest.

Accessoires

Vele eigenaren monteren van allerlei accessoires op hun XJ900 .
Een onvolledig lijstje van vele mogelijkheden:
- Een hoger ruitje. Herkenbaar omdat het 10 cm boven de spitse delen van het kuipje uitkomt
- Koffersets.
- Valbeugels.
- Andere kuipen.
- Handvatverwarming.
- Routerol houder. Incl. bevestiging
- Vervangingsuitlaten (bijv. 4-in-1); niet altijd een waardeverhogende factor

De aanwezigheid van dit soort accessoires bepaald natuurlijk mede de waarde van de motor. Of je dit soort accessoires op prijs stelt kun je natuurlijk alleen zelf bepalen.

Kilometerstand

Vroeger (ik weet het, ik word al wat ouder…….) was het zo dat een motor die tegen de 100.000 km had gelopen al redelijk afgeschreven was. Dat is tegenwoordig echter wel wat anders. En zeker als je het hebt over de XJ900. Binnen onze club zijn er velen die de 100.000 km grens zonder noemenswaardige problemen hebben overschreven. Zelfs de 200.000 km is geen uitzondering en we hebben zelfs één lid met op het moment van schrijven zo'n 390.000 km op de klok heeft staan.
Natuurlijk is het zo dat een motor met 20.000 km op de klok meer waard zal zijn dan één met 100.000 km, maar het hoeft zeker geen reden te zijn om de motor met 100.000 km niet te kopen.
Overigens moet je bij een kilometer stand van 20.000 km wel op de één of andere manier controleren of de motor niet het klokje al rond is geweest. De teller van de XJ900 telt namelijk maar vijf cijfers. Let op slijtsporen: rubber op de steps, handvatten, buddyseat.

Specifieke XJ900 zaken.

De tank.

Het grote probleem bij de XJ900 is de tank. De tank roest namelijk door aan de onderkant van de tank. Dit heeft te maken met het feit dat de benzinekraan niet helemaal onderin de tank zit. Zoals je weet is water zwaarder dan benzine, en dus kan er onderin de tank water blijven staan. De tank roest dus van binnen uit. En daarom is het vaak vanaf de buitenkant niet te zien. Dit maakt het dus een erg lastig probleem bij aanschaf van een tweedehands XJ900. Om aan een tweedehandse tank te komen is zo goed als onmogelijk omdat er dus heel veel mensen met dit probleem kampen. Nieuwe tanken zijn wel bij je locale Yamaha dealer te koop maar erg duur. Ruim € 700,- hebben ze mij verteld.
Voor aankoop zou je de carburateurs eens af kunnen tappen. Als je dan een wit doekje eronder houd, en er blijft op dat doekje een spoor van roestig materiaal liggen dan weet je dat de tank aanleg heeft om te roesten. En wellicht binnen afzienbare tijd gaten gaat vertonen. Erg slecht voor het verbruik, als je begrijpt wat ik bedoel. Nu is het natuurlijk ook weer zo dat als de verkopende partij dit al gedaan heeft voordat jij kwam kijken, er geen roestig materiaal uitkomt en dan weet je nog niets……… Hopen maar dat die lui dit stuk niet gelezen hebben.

Elders op deze site vind je (binnenkort) een verhaal over wat je, ter voorkoming van het doorroesten van de tank, kan doen. Namelijk het coaten van de binnenkant van de tank.
Op de foto een typisch voorbeeld van een lekkende tank van een XJ. Dit is dus de plek waar je goed moeten kijken voor de aankoop van een XJ.

Het blok.

Het betrouwbaarste onderdeel van de XJ900 is het blok. Werkelijk onverwoestbaar en ook nog eens een heerlijk gebruiksvriendelijk karakter. Binnen onze club zijn er diverse leden die meer als 100.000 km of 200.000 km hebben gereden. En de ware kampioen is natuurlijk onze Fred met op het moment van schrijven zo'n 390.000 kilometer.
Zie de foto van Fred zijn motor op de motorbeurs in Utrecht in 2004.

Het is dus absoluut niet zo dat je een XJ900 moet laten staan omdat die al 80.000 kilometer heeft gereden.
Wat bij dit soort hoge kilometerstanden wel kan gebeuren is olieverbruik. Maar dat kun je pas echt controleren na een gebruik van enkele duizenden kilometers. Dit kan daarom moeilijk een aankoop criterium zijn.

De vering.

Op het moment dat de XJ900 op de markt kwam werd er al door de diverse motorbladen geschreven over de beroerde vering. Met name de voorvering kreeg veel kritiek te verduren. De standaard voorveren zijn te slap, slaan bij hogere belading (duo) regelmatig door en dragen ook niet bij aan goede rijeigenschappen. Dit wordt slechter naarmate de 100.000km naderen.
En om die reden zijn er veel mensen die hun XJ al hebben voorzien van WP voorvork veren. En het scheelt jou die moeite en kosten als dat er al in zit op het moment dat jij die tweedehandse XJ aanschaft. Ook wel weer lastig want ook dit kan je aan de buitenkant niet zien. Je zult de verkoper daarvoor op zijn blauwe ogen moeten geloven, of niet natuurlijk. Als je de mogelijkheid hebt om met een XJ eigenaar (met WP voorvorkveren) te gaan kijken dan is het verschil heel goed te ontdekken. Op de motor gaan zitten en een paar keer flink de voorvork indrukken met de voorrem ingeknepen. Je zult dan zien dat met de WP veren de vork veel minder diep in zal veren.
Veel mensen hebben ook achter andere schokbrekers gemonteerd. Vaak Koni's maar ook bijvoorbeeld Hagon of andere merken kom je nogal eens tegen. Dit is ook een verbetering van de rijeigenschappen maar vooral ook van het komfort. Zeker als je veel met 2 mensen op de motor zit kan ik je dat aanraden.

Buddyseat

Bij wat oudere buddyseats vindt je vaak al wat scheurtjes. Van één regenbui heb je daarna nog weken plezier, het schuimrubber daaronder blijft dan namelijk nat. Er zijn voor niet al te veel geld overtrek bekledingen te koop. Je moet om zo'n ding goed op je zadel aan te brengen wel enigszins handig zijn of het aan een meubelstofeerder overlaten.

Uitlaten

De originele uitlaten gaan bij veel korte stukjes rijden (en dat kun je niet nagaan) snel van binnenuit roesten. Je kunt dat zien doordat het chroom op bepaalde punten opbolt. Als het verder gaat (er breekt een binnen tussenschot af) dan is het ook goed hoorbaar. Iets om financieel goed rekening mee te houden want je zult dan later nog wat geld kwijt zijn aan een nieuwe of andere uitlaat.
Ook bij de verzamelbak (onderaan het blok, waar de vier bochten overgaan in twee dempers) moet je de zaak goed controleren. Dit kan je doen door voorzichtig met een hamertje o.i.d. de zaak te onderzoeken op doorroesten.

Poeh poeh……

Toch nog wel een lang verhaal geworden. Het lijkt daardoor wel alsof je bij de aankoop van een XJ doorgestudeerd moet hebben om het avontuur überhaupt aan te gaan.
Ik wil dat hier dan toch tegenspreken. De XJ900 is misschien niet de beste motorfiets maar het is in ieder geval een zeer goed uitgangspunt. En als je een beetje je gezond verstand gebruikt dan is een miskoop gemakkelijk te voorkomen.

Veel succes bij je aankoop!

Willem van Dijk
Oktober 2004